Urodzenie dziecka zazwyczaj wiąże się z chwilowym wycofaniem z rynku pracy, co ma ogromy wpływ na sytuację zawodową kobiet. Temat ten został poruszony w ostatnim badaniu Polskiego Instytutu Ekonomicznego oraz badaniu Pracuj. pl. Jak zatem wyglądają powroty mam do pracy? Czy zawsze jest tak źle, jak pokazują badania, czy jednak zdarzają się „normalne” powroty do pracy? Sprawdźmy!
Mama wraca do pracy – bariery behawioralne i kierunki wsparcia. Polski Instytut Ekonomiczny.
Najważniejsze wnioski z badania [1]:
- blisko 90% kobiet nie wykonuje pracy zarobkowej w pierwszym roku po urodzeniu dziecka. 56% kobiet jest w tym czasie na urlopie macierzyńskim/rodzicielskim, a 33% nie ma żadnego formalnego zatrudnienia.
- 30% matek dzieci w wieku 1-9 lat nie pracuje zawodowo.
- 16% z nich deklaruje, że nie pracują z powodu trudności w znalezieniu odpowiedniej pracy.
- 30,4% pracodawców / rekruterów odpowiedziało na aplikację kobiety będącej matką małych dzieci.
- 31,1% pracodawców / rekruterów odpowiedziało na aplikację kobiety, która nie miała dzieci.
- matki zazwyczaj pragną powrócić do pracy – rozwój kariery jest dla nich ważnym celem życiowym, tak samo jak poczucie niezależności i sprawczości, kluczowe jest jednak zachowanie harmonii w życiu rodzinnym i zawodowym.
- eksperyment polegający na wysyłaniu sfabrykowanych CV matki i kobiety, która nie miała przerwy zawodowej związanej z opieką nad dziećmi, nie wykazał dyskryminacji na etapie selekcji CV kandydatek (wyniki badania odnoszą się do dwóch branż wymagających specjalistycznych kompetencji: księgowości i marketingu).
- wyniki przeprowadzonych wywiadów grupowych sugerują, że przejawy dyskryminacji matek powracających na rynek pracy pojawiają się na późniejszych etapach rekrutacji oraz w miejscu pracy już po zatrudnieniu.
- wyniki badań dowiodły istnienia następujących barier w powrocie matek do aktywności zawodowej:
- nieprzedłużenie umowy przez pracodawcę po jej wygaśnięciu w trakcie urlopu rodzicielskiego lub dawanie do zrozumienia, że matka nie będzie mile widziana po urlopie;
- stereotypowe myślenie pracodawców i pracowników o nieefektywności matek jako pracowniczek;
- niewystarczająco rozwinięty system publicznych usług opieki nad dzieckiem, takich jak żłobki, przedszkola, transport publiczny (niska dostępność, sztywne godziny otwarcia, niedopasowane do godzin pracy matek);
- brak możliwości lub gotowości matek do przekazania części obowiązków opiekuńczych ojcom lub ojców do ich przejęcia;
- obawy matek o brak odpowiednich umiejętności lub wiedzy pozwalających na powrót do dotychczasowego miejsca pracy.
- do rozwiązań, które ułatwią powrót do aktywności zawodowej przezneutralizację wymienionych powyżej barier, można zaliczyć:
- wprowadzenie elastycznych godzin pracy lub skróconego dnia pracy,
- rozpowszechnienie pracy na niepełny etat;
- organizację szkoleń i programów ułatwiających powroty;
- zapewnienie opieki instytucjonalnej;
- walkę ze stereotypami przez identyfikację firm przyjaznych mamom;
- ochronę kobiet po powrocie do pracy i kampanię popularyzującą podział obowiązków opiekuńczych.
Matka Polka pracująca i jej wyzwania. Opinie rodziców. Pracuj.pl
Najważniejsze informacje [2]:
- 91% badanych matek i 76% ojców deklaruje, że kiedykolwiek korzystali z urlopu rodzicielskiego.
- 8 na 10 kobiet wróciło do aktywności zawodowej po urlopie na wychowanie dzieci.
- 67% badanych kobiet widzi problemy z powrotem matek na rynek pracy.
- Pozytywne odczucia kobiet powracających do pracy po urlopie związanym z wychowaniem dzieci to tendencja, która wybrzmiewa w badaniu.
- Ponad 1/3 ogółu badanych dostrzega występowanie „kary za macierzyństwo”.
- Z kolei 19% mężczyzn zaobserwowało w swoim otoczeniu zjawisko „premii za ojcostwo”.
Prywatne „badanie”.
Na swoim profilu na LinkedIn zapytałam, czy któraś z mam doświadczyła kiedykolwiek dyskryminacji na rynku pracy. Oto odpowiedzi, które otrzymałam:
„Wiele lat temu, kiedy szukałam pracy po przeprowadzce do Warszawy i urodzeniu dziecka otrzymałam telefon od rekruterki „Dzień dobry, zaaplikowała Pani do nas na stanowisko…, czy to dobry moment, żebyśmy chwilę porozmawiały” , ja na to, że tak i kolejne pytanie „proszę powiedzieć jaka u Pani sytuacja zawodowa, z jakiego powodu szuka Pani pracy” no więc ja na to, że jestem aktualnie na wychowawczym i szukam nowej pracy i wtedy po drugiej stronie słyszę „rozumiem, to dziękuję bardzo za rozmowę i do widzenia” kurtyna .”
„Kilka lat temu szukałam pracy po urlopie macierzyńskim i za każdym razem gdy o tym powiedziałam podczas rozmowy dostawałam odpowiedź negatywną. Przestałam mówić, posypały się oferty. Smutna rzeczywistość niestety.”
„Moja żona wróciła do pracy dwa dni po porodzie. Musiała. Prowadzi własną firmę i niestety Zakład Utylizacji Staruszków nie chciał płacić zasiłku równego wystawianym fakturom. Pomijając ten fakt przez ostatnie 17 lat nie spotkałem się z tym co Pani pisze. Nie spotkałem się z ani jednym przykładem dyskryminacji kobiety albo mężczyzny, świeżo upieczonego taty albo takiego już doświadczonego, tylko dlatego, że posiadają dzieci.”
„Zwolnienia i zmiana warunków pracy i wysokości wynagrodzeń/premii, nie mówiąc już o poprostu innym (złym) traktowaniu. To jest niestety dla wielu kobiet rzeczywistość. A jak zaczynasz walczyć o swoje to jesteś roszczeniowa, czepiasz się. A kiedy dziecko choruje kobieta idzie na zwolnienie. Często z ekonomicznego powodu idzie właśnie kobieta. Bo to ja pomijają w podwyżkach czy premiach. Przez co może być tą mniej zarabiającą a 80% od mniejszej kwoty to większy budżet domowy.”
„Niestety problem nadal występujący u wielu pracodawców… Pomimo, że tak głośno się mówi o tym by kobiety wracały do pracy, a wręcz często się im zarzuca niechęć powrotu, to głównym problemem nie są matki, a ich pracodawcy bądź potencjalni pracodawcy.”
„Jeżeli cokolwiek, to spotkałem się tylko z supportem zarówno ze strony managementu czy współpracowników.”
Jak widać przeważają NIESTETY negatywne doświadczenia. Ciekawa jestem z czego to wynika, czy to rzeczywiście taki problem dla pracodawcy? Jestem ciekawa Waszych opinii.
PS. Chętnie też poznam pracodawców, którzy wspierają kobiety po powrocie z urlopu macierzyńskiego. Jeśli zatem znacie jakieś ciekawe case study – dajcie znać – chętnie opiszę je na blogu 🙂
Zapraszam też na:
Źródło:
[1] Cały raport: https://pie.net.pl/co-trzecia-matka-dziecka-w-wieku-do-9-lat-nie-pracuje/
[2] Całość: https://media.pracuj.pl/232258-matka-polka-pracujaca-i-jej-wyzwania-opinie-rodzicow